Төрийн болон орон нутгийн өмчит компанийн засаглалын тухай хуулийг 2026 оны долдугаар сарын 2-нд баталж, 2027 оны нэгдүгээр сарын 1-нээс дагаж мөрдөх юм. Энэ хуулийн дараагийн холбогдох шинэчлэлийн хүрээнд Засгийн газар төрийн өмчит компанийн талаар баримтлах өмчлөлийн бодлогын төслийг нээлттэй хэлэлцүүлж байна.
Арван нэгдүгээр сарын 5-нд Монголын Үндэсний Худалдаа, аж үйлдвэрийн танхимтай хамтран зохион байгуулсан хэлэлцүүлгийг Монгол Улсын сайд, ЗГХЭГ-ын дарга Б.Энхбаяр нээж үг хэллээ. Тэрбээр “Чөлөөлье” дөрвөн тулгуурт үндэсний санаачилгын цөм нь төрийн өмчийн реформд зангилагдаж байгааг онцолсон бөгөөд энэ чиглэлээр өмнө нь ч төрийн өмчит компаниудын шинэчлэлийг чухалчилж байсан.
Өмчлөлийн бодлого 2027–2030 онд
Засгийн газар төрийн өмчит компанийн талаар баримтлах өмчлөлийн бодлогыг гурван үе шаттайгаар 2027–2030 он хүртэл хэрэгжүүлэхээр боловсруулжээ. Төсөлд ТӨК-иудын ангиллыг нарийвчлан тодорхойлж, ТУЗ, гүйцэтгэх удирдлагыг нээлттэй сонгон шалгаруулах, үйл ажиллагааг цахимжуулж, хяналт, хариуцлагыг сайжруулах өөрчлөлтүүд багтсан байна. ТӨК-ийн засаглал, хяналтыг сайжруулах нь зүйтэй гэдэгт улс төрийн намууд, аж ахуйн нэгжүүд, иргэд, олон нийт нэг зүгт харж байгаа нь хамгийн том давуу тал гэж сайд тодотголоо. Засгийн газар төрийн өмчит компаниудын реформын эхний алхмуудыг өмнө нь ч эхлүүлсэн билээ.
Хэлэлцүүлгийн илтгэл, оролцогчид
Хэлэлцүүлэгт “Төрийн өмчийн өмчлөлийн бодлогын төсөл”-ийн танилцуулгыг ТӨБЗГ-ын хэлтсийн дарга Ц.Баяр-эрдэнэ, “Үндэсний хөрөнгө оруулалтын сан ба хөрөнгө оруулалтын бодлого” сэдвээр Сангийн дэд сайд Б.Хулан, “ТӨК-иудын өмчлөлийн бодлого боловсруулах олон улсын туршлага” сэдвээр Европын сэргээн босголт, хөгжлийн банкны зөвлөх Бачу Сорана нар танилцуулга хийж, салбар хэлэлцүүлгийн модератороор ЗГХЭГ-ын дэд дарга Д.Цолмон ажиллалаа. Төр, хувийн хэвшил, олон нийтийн төлөөлөл болсон 200 гаруй төлөөлөгч оролцож, санал солилцлоо.
Энэ реформ үнэхээр хэрэгтэй. Төрийн өмчит компаниудын засаглал сайжрах нь эдийн засагт том нөлөө үзүүлнэ гэж бодож байна.
Чөлөөлье санаачилга зөв чиглэлээр явж байгаа юм байна. Хэлэлцүүлэг нээлттэй байгаа нь сайн.
Төрийн өмчийн реформыг түргэвчлэх хэрэгтэй. Олон жил ярьж байгаа ч бодит өөрчлөлт удаашралтай байна.
2027 оноос дагаж мөрдөх хууль чухал алхам. Гэхдээ хэрэгжилтэд анхаарах хэрэгтэй.
ТӨК-иудын ангиллыг нарийвчлан тодорхойлж байгаа нь зөв. Ил тод байдал нэмэгдэнэ.
Хэлэлцүүлэгт 200 гаруй төлөөлөгч оролцсон нь олон нийтийн оролцоо өндөр байгаагийн шинж.
Засаглал, хяналтыг сайжруулах нь зүйтэй гэдэгт улс төрийн намууд нэг зүгт харж байгаа нь том давуу тал.
Өмчлөлийн бодлого 2027–2030 онд хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж байгаа нь урт хугацааны хараатай байгаагийн илрэл.
Төрийн өмчит компаниудын реформ эдийн засгийн өсөлтөд чухал. Дэмжиж байна.
Нээлттэй сонгон шалгаруулалт ТУЗ, гүйцэтгэх удирдлагад сайн нөлөө үзүүлнэ.
Энэ чиглэлээр өмнө нь ч ажил хийж байсан юм байна. Үргэлжлүүлэх хэрэгтэй.
Хэлэлцүүлэг сайн болсон шиг байна. Санал солилцох нь чухал.
Төрийн өмчийн реформ бол Чөлөөлье санаачилгын цөм гэдэгтэй санал нэг байна.
Цахимжуулалт, хяналт сайжрах нь үр ашиг нэмэгдүүлнэ гэж найдаж байна.
Олон улсын туршлагаас суралцаж байгаа нь зөв алхам.
Энэ бодлого хэрэгжвэл төрийн өмчит компаниуд илүү үр ашигтай ажиллана.
This reform of state-owned companies looks promising for Mongolia’s economy. Transparency and better governance are key.
Хэлэлцүүлэгт Сангийн дэд сайд оролцсон нь санхүүгийн талаас анхаарч байгаагийн шинж.
Иргэд, олон нийт нэг зүгт харж байгаа нь сайн. Дэмжлэг их байна.
Реформыг түргэсгэх хэрэгтэй гэж бодож байна. Хугацаа алдахгүй байх нь чухал.
Нээлттэй хэлэлцүүлэг зохион байгуулж байгаа нь зөв. Олон талын санал сонсох хэрэгтэй.
ТӨК-ийн засаглал сайжрах нь төсвийн ачааллыг бууруулж магадгүй.