Төрөлжсөн ахлах сургуулийн загвар нь боловсролын хүртээмжийг нэмэгдүүлээд зогсохгүй сургалтын чанарыг шинэ шатанд гаргах ач холбогдолтой гэж УИХ-ын гишүүн, Боловсролын сайд Л.Энх-Амгалан онцоллоо. Тэрбээр арван нэгдүгээр сарын 2-нд болсон төрөлжсөн ахлах сургуулийн удирдах ажилтнуудын сургалтын нээлтэд хэлсэн үгэндээ энэ тухай дурджээ.
Сайд Улаанбаатар хотод зарим төрөлжсөн ахлах сургуулийн үйл ажиллагаа жигдэрч, аймаг, орон нутагт ч өөрсдийн санаачилгаар ийм сургууль байгуулан ажиллуулж байгаад баяртай байгаагаа илэрхийлэв.
“Төрөлжсөн ахлах сургуулийн загвар, концепц нь боловсролын салбарт хийж буй томоохон шинэчлэлийн нэг юм. Энэ нь зөвхөн хүртээмжийн асуудлыг шийдэх бус, боловсролын чанарыг шинэ шатанд гаргах тогтолцооны өөрчлөлт. Төрөлжсөн ахлах сургууль нь суралцагчдад ур чадвар, чадамж эзэмшүүлэхийн зэрэгцээ хөдөө, орон нутгийн шилдэг, авьяаслаг хүүхдүүдийн чадварыг нээн хөгжүүлж, тэдэнд шинэ боломж олгох чухал шийдэл болно” гэж Л.Энх-Амгалан хэлсэн юм.
Сургалтын зорилго
Боловсролын яамнаас зохион байгуулж буй энэхүү сургалт нь төрөлжсөн ахлах сургуулийг хөгжүүлэх чиглэл, сургалтын хөтөлбөр, төлөвлөгөөг үр дүнтэй хэрэгжүүлэхэд чиглэнэ. Мөн суралцагчдын хэрэгцээ, сонирхол, цаашдын ажил, мэргэжлийн чиг баримжаанд нийцсэн сургалт, үйл ажиллагааг зохион байгуулахад сургуулийн удирдах ажилтан, оролцогч талуудын хамтын ажиллагааг чиглүүлэх зорилготой.
Төрөлжсөн ахлах сургуулийн хэрэгжилтийн талаар Боловсролын яам өмнө нь Хан-Уулын «Эрдэм нова» сургуульд аймаг, нийслэлийн боловсролын ажилтнуудтай туршлага солилцож байсан.
Төрөлжсөн ахлах сургуулиас хүлээж буй үр дүн
Төрөлжсөн ахлах сургуулийн тогтолцоог хөгжүүлснээр хэд хэдэн чухал үр дүн гарна гэж үзэж байна. Нэгдүгээрт, суралцагчдын хэрэгцээ, авьяас, сонирхолд тулгуурласан сургалт явуулах боломж бүрдэж, ирээдүйн мэргэжлийн чиг баримжаатай уялдуулан сонгосон хичээлээ гүнзгийрүүлэн судлах нөхцөл бий болно.
Хоёрдугаарт, суралцагчид дээд боловсролын сургалтын байгууллагад үргэлжлүүлэн суралцах академик бэлтгэлээ ахлах ангиасаа хангаж, эзэмшсэн кредитээ дүйцүүлэн суралцах боломж нээгдэж байна.
Гуравдугаарт, хөдөлмөрийн зах зээлийн эрэлт, хэрэгцээнд нийцсэн хүний нөөцийг бэлтгэхэд чухал хувь нэмэр оруулна. Ингэснээр Монгол Улсын хөдөлмөрийн зах зээлд үүсээд буй мэргэжлийн эрэлт, нийлүүлэлтийн зөрүүг бууруулж, тэргүүлэх, эрэлттэй мэргэжлээр боловсон хүчин бэлтгэх боломж бүрдэнэ.
Төрөлжсөн ахлах сургуулийн загвар боловсролын чанарыг нэмэгдүүлэхэд чиглэсэн нь зөв шийдэл. Хөдөө орон нутгийн хүүхдүүдэд боломж нээгдэх юм.
Сайд Л.Энх-Амгалан удирдах ажилтнуудын сургалтын нээлтэд хэлсэн үг нь тодорхой. Гэхдээ хэрэгжүүлэлт хэр үр дүнтэй байх вэ?
Specialized high schools focusing on skills and talents sound promising for matching labor market needs. How will this differ from regular schools?
Улаанбаатар хотод зарим сургуулийн үйл ажиллагаа жигдэрсэн гэдэг. Аймагт санаачилгаар байгуулж байгаа нь сайн хэрэг.
Суралцагчдад ур чадвар, чадамж эзэмшүүлэх нь чухал. Академик бэлтгэлээ ахлах ангиасаа хангах боломж нээгдэнэ гэж найдаж байна.
Хөдөлмөрийн зах зээлийн эрэлт, хэрэгцээнд нийцсэн хүний нөөц бэлтгэхэд хувь нэмэр оруулна гэдэг. Энэ нь мэргэжлийн зөрүүг бууруулах уу?
Төрөлжсөн сургууль нь суралцагчдын сонирхол, авьяаст тулгуурласан сургалт явуулах боломж бүрдүүлнэ. Гүнзгийрүүлэн судлах нөхцөл сайн.
Боловсролын яамны зохион байгуулж буй сургалт нь хөтөлбөр, төлөвлөгөөг үр дүнтэй хэрэгжүүлэхэд чиглэсэн. Оролцогч талуудын хамтын ажиллагаа чухал.
Хөдөө, орон нутгийн шилдэг хүүхдүүдийн чадварыг нээн хөгжүүлэх шийдэл болно гэж үзсэн. Энэ нь тэгш бус байдлыг бууруулах уу?
Кредитээ дүйцүүлээд суралцах боломж нээгдэж байгаа нь дээд боловсрол руу шилжихэд тустай. Олон суралцагч ашиглах байх.
Тэргүүлэх, эрэлттэй мэргэжлээр боловсон хүчин бэлтгэх боломж бүрдэх юм. Хөдөлмөрийн зах зээлд нөлөөллөө үзүүлнэ гэж бодож байна.
Боловсролын салбарт томоохон шинэчлэлийн нэг гэж онцолсон. Зөвхөн хүртээмж биш чанарыг шинэ шатанд гаргах өөрчлөлт.
Аймаг, орон нутагт өөрсдийн санаачилгаар ийм сургууль байгуулж байгаад баяртай байгаагаа илэрхийлсэн. Дэмжлэг хэр байх вэ?
Суралцагчдын хэрэгцээ, сонирхолд тулгуурласан сургалт явуулах нь ирээдүйн мэргэжлийн чиг баримжааг тодорхойлоход тусална.
Гуравдугаарт, хөдөлмөрийн зах зээлийн зөрүүг бууруулж, эрэлттэй мэргэжлээр бэлтгэх боломж. Энэ нь бодитоор хэрэгжих үү?
Төрөлжсөн ахлах сургуулийн концепц нь боловсролын чанарыг нэмэгдүүлэх тогтолцооны өөрчлөлт гэж хэлсэн. Хэрэгжүүлэлт амжилттай байх болтугай.
Удирдах ажилтнуудын сургалт нь хамтын ажиллагааг чиглүүлэх зорилготой. Олон талын оролцоо чухал байх.
Хоёрдугаарт, академик бэлтгэлээ ахлах ангиасаа хангах боломж. Дээд сургуульд шилжихэд илүү бэлэн болно.
Нэгдүгээрт, авьяас, сонирхолд тулгуурласан сургалт. Гүнзгийрүүлэн судлах нөхцөл бүрдэнэ гэж үзэж байна.
Боловсролын хүртээмжийг нэмэгдүүлэхээс гадна чанарыг шинэ шатанд гаргах ач холбогдолтойг онцолсон. Зөв чиглэл.
Орон нутгийн хүүхдүүдэд шинэ боломж олгох чухал шийдэл. Тэдний чадварыг нээн хөгжүүлэхэд анхаарах хэрэгтэй.
Сургалтын хөтөлбөр, төлөвлөгөөг үр дүнтэй хэрэгжүүлэхэд чиглэсэн. Удирдах ажилтнууд бэлтгэгдэх нь зөв.
Зарим сургуулийн үйл ажиллагаа жигдэрч байгаа гэсэн. Бүх аймагт тархах уу, эсвэл сонгомол уу?
Мэргэжлийн эрэлт, нийлүүлэлтийн зөрүүг бууруулах боломж бүрдэх. Хөдөлмөрийн зах зээлд эерэг нөлөө үзүүлнэ.
Төрөлжсөн сургууль нь зөвхөн боловсрол биш, ирээдүйн мэргэжилтэй холбоотой. Суралцагчид сонголттой болно.
Сайдын хэлсэн үгэнд концепц тодорхой. Гэхдээ санхүүжилт, багшийн бэлтгэл хэр байх вэ?
Ахлах ангиасаа кредит дүйцүүлэх боломж нь суралцагчдад цаг хэмнэх. Энэ нь олон хүнд ашигтай.
Боловсролын чанарыг шинэ шатанд гаргах тогтолцооны өөрчлөлт гэж үзсэн. Хэрэгжүүлэлтийг анхаарах хэрэгтэй.
Орон нутгийн санаачилгаар байгуулж байгаа сургуулиуд амжилттай ажиллахыг хүсье. Дэмжлэг чухал.
Суралцагчдын авьяас, сонирхолд тулгуурлах нь зөв. Гүнзгийрүүлсэн сургалт үр дүнтэй байх болно.
Энэ загвар нь боловсролын салбарын шинэчлэлд хувь нэмэр оруулна. Олон хүүхэд ашиг тусаа хүртэх байх 😊