Одоогийн Эболагийн дэгдэлт нь Бүгд Найрамдах Ардчилсан Конго Улсын түүхэнд хамгийн томд тооцогдож байгаа бөгөөд хяналт шинжилгээний түүхэнд энэ өвчний хамгийн хурдацтай хөгжиж буй тахал болоод байна. Үүний зэрэгцээ тус улсад үзүүлж буй олон улсын анхаарал, нөөц нь хямралын хэмжээнд хараахан нийцэхгүй байна гэж НҮБ-ын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Антонио Гутерриш пүрэв гарагт мэдэгдэв.
“Миний гол захиас бол: Энэ дэгдэлт нь бүртгэгдсэн хамгийн хурдацтай хөгжиж буй Эбола тахал юм. Энэ нь түүнийг тогтоон барих арга хэмжээнүүдтэй харьцуулахад илүү хурдан бөгөөд илүү өргөн хүрээг хамардаг. Гэхдээ үүнийг зогсоож болно” гэж НҮБ-ын тэргүүн Нью-Йоркт сэтгүүлчдэд хэлэв.
Түүний хэлснээр мэргэжилтнүүд халдварын тархалтыг таслан зогсоож, хүний амь насыг аврах аргыг мэддэг. Гэсэн хэдий ч үүнийг хийхийн тулд өөр “вирус” -ыг ялах хэрэгтэй.
“Бид бас нэг вирус болох хайхрамжгүй байдлын вирусыг даван туулах ёстой” гэж Гутерриш хэлэв. Олон улсын анхаарал, улс төрийн хүсэл зориг, нөөц боломж газар дээрх бодит байдлаас хоцорсоор байна гэж тэр хэллээ.
2700 гаруй хүн нас баржээ
Наймдугаар сарын 25-ны байдлаар БНАСАУ-д эболагийн 5713 тохиолдол бүртгэгдэж, 2744 хүн нас бараад байна.
“Долоо хоног бүр 500 орчим шинэ тохиолдол бүртгэгдэж байгаа тул дэгдэлт өргөн хүрээг хамарсаар байна. Үүний зэрэгцээ эмэгтэйчүүд, хүүхдүүд онцгойлон зовж байна” гэж НҮБ-ын тэргүүн хэлэв.
Дэлхийн хамгийн эмзэг бүс нутагт дэгдэлттэй тэмцэж байна. Зөвхөн Итури мужид л гэхэд гучин жил үргэлжилсэн мөргөлдөөний улмаас нэг сая хүн нүүлгэн шилжүүлж, хүн амын хоол хүнс, эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээ болон бусад үндсэн үйлчилгээг авах боломжийг эрс хязгаарласан байна.
Бүс нутгийн хэмжээнд нийтдээ 12 сая гаруй хүнд хүмүүнлэгийн тусламж, хамгаалалт хэрэгтэй байна. Эрүүл мэндийн систем ачаалал ихтэй, дэд бүтэц сул хэвээр байгаа бөгөөд зарим газар хүрэхэд хэцүү байна.
Эмч нар аюултай нөхцөлд ажилладаг
Халдвартай тэмцэх ажилд шууд оролцож буй ажилтнууд онцгой эрсдэлтэй байдаг. 40 гаруй эмнэлгийн ажилтан бусдыг аврах гэж оролдоод амиа алджээ. Түүнчлэн эмчилгээний төв, түргэн тусламжийн машин руу халдаж байна.
“Хүмүүнлэгийн ажилчид вирусын аюул, хүчирхийллийн аюулын аль алинтай нь тулгарч байна. Тэд бидний хүлээн зөвшөөрч, дэмжлэг үзүүлэх ёстой” гэж Гутерриш хэлэв.
Дэгдэлттэй тэмцэх ажлыг БНАСАУ-ын засгийн газар, Дэлхийн Эрүүл Мэндийн Байгууллага (ДЭМБ) тэргүүтэй НҮБ болон бусад түншүүдийн дэмжлэгтэйгээр удирдаж байна. НҮБ мөн Эболагийн ахлах зохицуулагчийн орон тоог бий болгосон.
© UNICEF/K. Ндомба Мбикайи Эбола-Заирын вакцин Бундибугёо вирусын эсрэг үр нөлөөг үнэлэх зорилгоор Бүгд Найрамдах Ардчилсан Конго Улсын Киншаса хотод ирсэн байна.
Энэхүү ажил нь таван тэргүүлэх чиглэлд чиглэгддэг: итгэлцлийг бий болгох, айдас, ташаа мэдээлэлтэй тэмцэхийн тулд орон нутгийн иргэдтэй харилцах; өвчтэй хүмүүсийг илүү хурдан илрүүлж, тусгаарлахын тулд эпидемиологийн тандалтыг бэхжүүлэх; эмчилгээ, тусламж үйлчилгээний сонголтыг өргөжүүлэх; нас барагсдыг аюулгүй, хүндэтгэлтэй оршуулах; вирусын цаашдын тархалтаас урьдчилан сэргийлэх.
Олон сая хүн Конго голоор холбогдож, тээврийн хэрэгслийн ачаалал ихтэй байгаа тул НҮБ Өмнөд Судан болон Төв Африкийн Бүгд Найрамдах Улс дахь бэлэн байдлын арга хэмжээ, бүс нутгийн улс орнуудын зохицуулалтыг сайжруулж байна. Ерөнхий нарийн бичгийн даргын хэлснээр Африкийн өвчинд хяналт тавих, урьдчилан сэргийлэх төвүүд чухал үүрэг гүйцэтгэдэг.
Хэдхэн долоо хоногт мөнгө үлдлээ
НҮБ болон түншүүд хямралтай тэмцэхэд 80 сая гаруй долларыг аль хэдийн хуваарилаад байна.
2.13 тэрбум долларын хүмүүнлэгийн төлөвлөгөөний дөнгөж 48 хувь нь санхүүжсэн нь АНУ-ын их хэмжээний хувь нэмэрийн ач тус юм. Гэсэн хэдий ч одоо байгаа нөөц хэдхэн долоо хоног л үргэлжилнэ гэж Ерөнхий нарийн бичгийн дарга анхааруулав.
Санхүүжилтгүй бол хариу арга хэмжээг нэмэгдүүлэх шаардлагатай үед амин чухал үйл ажиллагаа зогсох боломжтой. Үүнтэй холбогдуулан Гутерриш хүмүүнлэгийн төлөвлөгөөг бүрэн санхүүжүүлэхийн тулд алга болсон 1.1 тэрбум ам.долларыг шаардаж, цаашид нэмэлт эх үүсвэр шаардлагатай болохыг тэмдэглэв.
“Дэлхийд энэ хямралыг даван туулах боломж байсаар байна. Гэвч цаг хугацаа бидний талд биш байна” гэж тэр хэлэв.
“Олон улсын хамтын нийгэмлэгт энэхүү дэгдэлтийг зогсоох мэдлэг, арга хэрэгсэл, нөөц бий. Одоо хамтын шийдвэр гаргаж, хүний амь нас, хүндрэл, өртгийн хувьд илүү өндөр зардал гарахаас өмнө арга хэмжээ авах цаг болжээ” гэж Ерөнхий нарийн бичгийн дарга онцоллоо.